1ـ با وجود مقررات‌ ماده‌ 4، بند 5، اعضاي‌ كنوانسيون‌ مي‌توانند به‌ انعقاد موافقت‌ نامه‌هاي‌ دو جانبه‌، چند جانبه‌ و منطقه‌اي‌ يا اتخاذ ترتيباتي‌ مربوط‌ به‌ انتقال‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌، با اعضاي‌ كنوانسيون‌ يا كشورهاي‌ غير عضو كنوانسيون‌ مبادرت‌ نمايند، مشروط‌ به‌ اينكه‌ اين‌ موافقت‌ نامه‌ها يا ترتيبات‌ از اداره‌ صحيح‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، طبق‌ شرايط‌ اين‌ كنوانسيون‌، عدول‌ ننمايد. اين‌ موافقتنامه‌ها يا ترتيبات‌ بايد حاوي‌ مقرراتي‌ باشد كه‌ در مقايسه‌ با مقررات‌ اين‌ كنوانسيون‌ در ارتباط‌ با اداره‌ سالم‌ زباله‌ها از لحاظ‌ زيست‌ محيطي‌ كاستي‌ نداشته‌ باشد، به‌ ويژه‌ بايد مصالح‌ و منافع‌ كشورهاي‌ در حال‌ رشد در آنها ملحوظ‌ گردد.  2ـ اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد دبيرخانه‌ را از موافقت‌نامه‌ها يا ترتيبات‌ دو جانبه‌، چند جانبه‌ يا منطقه‌اي‌ مذكور در بند 1 يا آنهايي‌ كه‌ قبل‌ از به‌ اجراء در آمدن‌ اين‌ كنوانسيون‌ براي‌ آنها، به‌ منظور كنترل‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ بين‌ طرف‌هاي‌ آن‌ موافقت‌ نامه‌، منعقد نموده‌اند، آگاه‌ سازند. مقررات‌ اين‌ كنوانسيون‌ نبايد بر انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ كه‌ طبق‌ اينگونه‌ موافقت‌ نامه‌ها انجام‌ مي‌گيرد، اثر بگذارد مشروط‌ به‌ آنكه‌ موافقتنامه‌ها به‌ اداره‌ صحيح‌ زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌ طبق‌ مقررات‌ اين‌ كنوانسيون‌ خللي‌ وارد ننمايد.  ماده‌ 12ـ  مشاوره‌ در مورد مسئوليت‌ها  اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد جهت‌ تهيه‌ يك‌ پروتكل‌، در اسرع‌ وقت‌، به‌ منظور وضع‌ مقررات‌ و اتخاذ شيوه‌هاي‌ مربوط‌ به‌ مسئوليت‌ و جبران‌ زايد خسارات‌ ناشي‌ از انتقال‌ و دفع‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، با يكديگر همكاري‌ نمايند.  ماده‌ 13ـ  انتقال‌ اطلاعات‌  1ـ اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد در صورت‌ اطلاع‌ از بروز حادثه‌اي‌ در جريان‌ انتقال‌ برون‌ مرزي‌ يا دفع‌ زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌، كه‌ احتمالاً ممكن‌ است‌ موجب‌ خطراتي‌ براي‌ سلامت‌ انسان‌ يا محيط‌ زيست‌ در كشورهاي‌ ديگر باشد، آن‌ كشورها را فوراً مطلع‌ سازند.  2ـ اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد يكديگر را از طريق‌ دبيرخانه‌ در موارد ذيل‌ آگاه‌ سازند:  الف‌ـ تغييرات‌ مربوط‌ به‌ تعيين‌ مراجع‌ ذيصلاح‌ يا مراكز، طبق‌ ماده‌ 5.  ب‌ـ تغييرات‌ مربوط‌ به‌ تعريف‌ مقامات‌ كشور خود از زباله‌هاي‌ مضر، طبق‌ ماده‌ 3، و در اسرع‌ وقت‌.  پ‌ـ تصميمات‌ اتخاذ شده‌ توسط‌ آنها مربوط‌ به‌ عدم‌ موافقت‌ كلي‌ يا جزيي‌ يا ورود زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌ جهت‌ دفع‌ در داخل‌ منطقه‌ تحت‌ حاكميت‌ ملي‌ خود.  ت‌ـ تصميمات‌ اتخاذ شده‌ توسط‌ آنها به‌ منظور محدود يا منع‌ كردن‌ حدود زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌.  ث‌ـ هر گونه‌ اطلاعات‌ ديگري‌ كه‌ طبق‌ بند 4 اين‌ ماده‌ لازم‌ باشد.  3ـ اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد با در نظر گرفتن‌ قوانين‌ و مقررات‌ ملي‌ خود گزارش‌ درباره‌ سال‌ قبل‌ حاوي‌ اطلاعات‌ ذيل‌، از طريق‌ دبيرخانه‌، قبل‌ از پايان‌ هر سال‌ به‌ كنفرانس‌ اعضاي‌ كنوانسيون‌ كه‌ به‌ موجب‌ ماده‌ 15 تشكيل‌ مي‌گردد، تسليم‌ نمايند.  الف‌ـ مراجع‌ ذيصلاح‌ و مراكز كه‌ توسط‌ آنها طبق‌ ماده‌ 5 تعيين‌ گرديده‌اند.  ب‌ـ اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌اي‌ كه‌ در آنها دخالت‌ داشته‌اند، شامل‌:  1ـ مقدار زباله‌هاي‌ مضر يا ساير زباله‌ صادر شده‌، نوع‌، خصوصيات‌، مقصد، هر كشور محل‌ عبور و شيوه‌ دفع‌ آنها همانگونه‌ كه‌ در پاسخ‌ اطلاعيه‌ها اعلام‌ گرديده‌ است‌.  2ـ مقدار زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ وارد شده‌، نوع‌، خصوصيات‌، مبدأ و شيوه‌هاي‌ دفع‌ آنها.  3ـ موارد دفع‌ كه‌ طبق‌ شيوه‌هاي‌ مورد نظر انجام‌ نگرديده‌ است‌.  4-اقدامات‌ لازم‌ جهت‌ كاهش‌ مقدار زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌ مورد انتقال‌ برون‌ مرزي‌.  پ‌ـ اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ تدابير اتخاذ شده‌ توسط‌ آنها در اجراي‌ اين‌ كنوانسيون‌.  ت‌ـ اطلاعات‌ درباره‌ آمار رسمي‌ گردآوري‌ شده‌ درباره‌ اثرات‌ ايجاد، نقل‌ مكان‌ و دفع‌ زباله‌هاي‌ مضر، ساير انواع‌ زباله‌ بر سلامت‌ انسان‌ و محيط‌ زيست‌.  ث‌ـ اطلاعات‌ درباره‌ موافقت‌ نامه‌ها و ترتيبات‌ دو جانبه‌، چند جانبه‌ و منطقه‌اي‌ منعقد و اتخاذ شده‌ طبق‌ ماده‌ 11 اين‌ كنوانسيون‌.  ج‌ـ اطلاعات‌ درباره‌ حوادث‌ پيش‌ آمده‌ طي‌ انتقال‌ و دفع‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ و مربوط‌ به‌ تدابير اتخاذ شده‌ جهت‌ اجراي‌ آن‌.  چ‌ـ اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ طرِ دفع‌ در محدوده‌ حاكميت‌ ملي‌ آنها.  ح‌ـ اطلاعات‌ درباره‌ تدابير انجام‌ شده‌ براي‌ اتخاذ تكنولوژيهايي‌ جهت‌ كاهش‌ و يا پيش‌گيري‌ از ايجاد زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، و  خ‌ـ امور ديگري‌ كه‌ كنفرانس‌ اعضاي‌ كنوانسيون‌ مناسب‌ تشخيص‌ دهد.  4ـ اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد، با توجه‌ به‌ قوانين‌ و مقررات‌ ملي‌ خود اطمينان‌ حاصل‌ كنند كه‌ نسخه‌هايي‌ از اطلاعيه‌ مربوط‌ به‌ هر انتقال‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌ و پاسخ‌ آن‌، هنگامي‌ كه‌ يك‌ عضو كنوانسيون‌ كه‌ تشخيص‌ داده‌ است‌ كه‌ آن‌ انتقال‌ برون‌ مرزي‌ براي‌ محيط‌ زيستش‌ زيان‌آور بوده‌ است‌، چنين‌ درخواستي‌ كرده‌ باشدـ به‌ دبيرخانه‌ ارسال‌ گردد.  ماده‌ 14ـ  جنبه‌هاي‌ مالي‌  1ـ اعضاي‌ كنوانسيون‌ موافقت‌ مي‌نمايند كه‌ حسب‌ نيازهاي‌ خاص‌ مناطق‌ و مناطق‌ فرعي‌ مختلف‌، مراكز منطقه‌اي‌ و زير منطقه‌اي‌ براي‌ آموزش‌ و انتقال‌ تكنولوژي‌ مربوط‌ به‌ اداره‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ و به‌ حداقل‌ رساندن‌ ايجاد آنها تأسيس‌ گردد. اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد در مورد برقراري‌ مكانيسم‌هاي‌ مناسب‌ و داوطلبانه‌ تأمين‌ مالي‌ تصميم‌ بگيرند.  2ـ اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد برقراري‌ يك‌ تنخواه‌ گردان‌ را به‌ منظور مساعدت‌ موقت‌ در موارد اضطراري‌ جهت‌ به‌ حداقل‌ رساندن‌ خسارات‌ مربوط‌ به‌ حوادث‌ ناشي‌ از انتقال‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ يا هنگام‌ دفع‌ آن‌ زباله‌ها، مدنظر قرار دهند.  ماده‌ 15ـ  كنفرانس‌ اعضاء  1ـ يك‌ كنفرانس‌ اعضاي‌ كنوانسيون‌ بدينوسيله‌ تشكيل‌ مي‌گردد.  نخستين‌ جلسه‌ كنفرانس‌ اعضاء بايد توسط‌ مدير اجرايي‌  UNEP  قبل‌ از پايان‌ يك‌ سال‌ از تاريخ‌ لازم‌الاجراء شدن‌ اين‌ كنوانسيون‌ تشكيل‌ شود.  پس‌ از آن‌جلسات‌ عادي‌ كنفرانس‌ اعضاء بايد در فواصل‌ زماني‌ كه‌ كنفرانس‌ در نخستين‌ نشست‌ خود تعيين‌ مي‌نمايد، برگزار گردد.  2ـ جلسات‌ فوِالعاده‌ كنفرانس‌ اعضاء بايد در هر زماني‌ كه‌ كنفرانس‌ لازم‌ بداند، يا به‌ درخواست‌ هر يك‌ از اعضاي‌ كنوانسيون‌ تشكيل‌ شود مشروط‌ به‌ آنكه‌ ظرف‌ شش‌ ماه‌ از تاريخي‌ كه‌ چنين‌ درخواستي‌ از طرف‌ دبيرخانه‌ به‌ آنها ابلاغ‌ مي‌شود، مورد تأييد لااقل‌ يك‌ سوم‌ اعضاي‌ كنوانسيون‌ قرار گرفته‌ باشد.  3ـ كنفرانس‌ اعضاء بايد به‌ اتفاِ آراء آيين‌نامه‌ خود يا آيين‌نامه‌ هر ارگان‌ فرعي‌ را كه‌ ممكن‌ است‌ تأمين‌ نمايد، و نيز مقررات‌ مالي‌ براي‌ بالاخص‌ تعيين‌ مشاركت‌ مالي‌ اعضاي‌ اين‌ كنوانسيون‌ را، تصويب‌ كند.  4ـ اعضاي‌ كنوانسيون‌ بايد در نخستين‌ جلسه‌ خود هر گونه‌ تدابير ديگري‌ را كه‌ براي‌ مساعدت‌ در ايفاي‌ مسؤوليت‌هاي‌ خود در ارتباط‌ با حفظ‌ و حمايت‌ محيط‌زيست‌ دريايي‌ در چارچوب‌ اين‌ كنوانسيون‌ ضروري‌ تشخيص‌ داده‌ شود، اتخاذ نمايد.  5ـ كنفرانس‌ اعضاء بايد اجراي‌ مؤثر اين‌ كنوانسيون‌ را به‌ طور مستمر مورد بررسي‌ و ارزيابي‌ قرار دهند، علاوه‌ بر اين‌ بايد:  الف‌ـ هماهنگ‌سازي‌ سياست‌ها، خط‌مشي‌ها  و تدابير مناسب‌ جهت‌ به‌ حداقل‌ رساندن‌ زيان‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ را براي‌ سلامت‌ انسان‌ ترغيب‌ نمايند.  ب‌ـ در صورت‌ لزوم‌ اصلاحيه‌ها و ضمائمي‌ براي‌ اين‌ كنوانسيون‌، با توجه‌ به‌ ـ از جمله‌ـ اطلاعات‌ علمي‌، فني‌، اقتصادي‌ و زيست‌محيطي‌ تهيه‌ و تصويب‌ كنند.  پ‌ـ هر گونه‌ اقدام‌ ديگري‌ را كه‌ براساس‌ تجربه‌ هاي‌ حاصل‌ از عملكرد كنوانسيون‌ و عملكرد موافقت‌ نامه‌ ها و ترتيبات‌ پيش‌بيني‌ شده‌ در ماده‌ 11 ، براي‌ نيل‌ به‌ اهداف‌ اين‌ كنوانسيون‌ لازم‌ بدانند، مورد توجه‌ و عمل‌ قرار دهند.  ت‌ـ حسب‌ ضرورت‌ پروتكل‌هايي‌ را مورد توجه‌ و تصويب‌ قرار دهند و  ث‌ـ حسب‌ نياز ارگان‌هاي‌ فرعي‌ به‌ منظور اجراي‌ اين‌ كنوانسيون‌ تأسيس‌ كنند.  6ـ سازمان‌ ملل‌، ارگان‌هاي‌ تخصصي‌ آن‌، و به‌ همچنين‌ هر كشوري‌ كه‌ عضو اين‌ كنوانسيون‌ نيست‌، مي‌توانند به‌ عنوان‌ ناظر در جلسات‌ كنفرانس‌ اعضاء كنوانسيون‌ نماينده‌ اعزام‌ دارند. هر ارگان‌ يا سازمان‌ ديگري‌، خواه‌ ملي‌، خواه‌ بين‌المللي‌ دولتي‌ يا غير دولتي‌، كه‌ در زمينه‌هاي‌ مربوط‌ به‌ زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌ واجد شرايط‌ باشد و تمايل‌ خود را به‌ اعزام‌ نماينده‌ به‌ عنوان‌ ناظر به‌ جلسات‌ كنفرانس‌ اعضاء كنوانسيون‌ به‌ اطلاع‌ دبيرخانه‌ رسانده‌ باشد، مي‌تواند در جلسات‌ شركت‌ كند مگر آنكه‌ لااقل‌ يك‌ سوم‌ اعضاء حاضر با اين‌ امر مخالفت‌ نمايند. پذيرش‌ و شركت‌ ناظران‌ مشمول‌ آيين‌نامه‌اي‌ خواهد بود كه‌ كنفرانس‌ اعضاء تصويب‌ مي‌نمايد.  7ـ كنفرانس‌ اعضاء بايد سه‌ سال‌ بعد از به‌ اجراء در آمدن‌ اين‌ كنوانسيون‌ و پس‌ از آن‌ حداقل‌ هر شش‌ سال‌ يكبار، مؤثر بودن‌ كنوانسيون‌ را مورد ارزيابي‌ قرار دهد، و در صورت‌ لزوم‌ منع‌ كامل‌ يا جزيي‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ را با توجه‌ به‌ آخرين‌ اطلاعات‌ علمي‌، زيست‌ محيطي‌، فني‌ و اقتصادي‌ اعمال‌ نمايد.  ماده‌ 16ـ  دبيرخانه‌  1ـ وظايف‌ دبيرخانه‌ از اين‌ قرار است‌:  الف‌ـ ترتيب‌ دادن‌ و ارايه‌ خدمات‌ به‌ جلسات‌ پيش‌بيني‌ شده‌ در موارد 15 و 17.  ب‌ـ تهيه‌ و ارسال‌ گزارش‌هايي‌ براساس‌ اطلاعات‌ كسب‌ شده‌ طبق‌ مواد 3،4،6،11 و 13 و همچنين‌ براساس‌ اطلاعات‌ حاصل‌ از جلسات‌ ارگان‌هاي‌ فرعي‌ تأسيس‌ يافته‌ به‌ موجب‌ ماده‌ 15، و نيز براساس‌ اطلاعات‌ مناسب‌ ارايه‌ شده‌ توسط‌ سازمانهاي‌ بين‌ الدول‌ و غير دولتي‌ مربوط‌.  پ‌ـ تهيه‌ گزارش‌هايي‌ درباره‌ فعاليت‌ انجام‌ شده‌ خود در ايفاي‌ وظايفش‌ به‌ موجب‌ اين‌ كنوانسيون‌ و ارايه‌ آن‌ گزارش‌ها به‌ كنفرانس‌ اعضاء.  ت‌ـ انجام‌ هماهنگي‌ لازم‌ با ارگان‌هاي‌ بين‌المللي‌ مربوط‌ به‌ ويژه‌ اتخاذ ترتيبات‌ زايد حسب‌ ضرورت‌ براي‌ ايفاي‌ مؤثر وظايف‌ خود.  ث‌ـ برقراري‌ تماس‌ با مراكز و مراجع‌ ذيصلاحي‌ كه‌ طبق‌ ماده‌ 5 اين‌ كنوانسيون‌ تأسيس‌ شده‌اند.  ج‌ـ گردآوري‌ اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ محل‌ها و امكانات‌ موجود اعضاء كه‌ براي‌ دفع‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ آنها فراهم‌ آمده‌ است‌ و ارايه‌ اين‌ اطلاعات‌ به‌ اعضاء كنوانسيون‌.  چ‌ـ دريافت‌ اطلاعات‌ درباره‌ موارد ذيل‌ از اعضاء كنوانسيون‌ و انتشار آن‌ بين‌ آنها:  ـ منابع‌ مساعدت‌ و آموزش‌ فني‌  ـ دانش‌ فني‌ و علمي‌ موجود  ـ منابع‌ نظرات‌ و مشاوره‌هاي‌ كارشناسي‌ كسب‌ شده‌  ـ نحوه‌ دسترسي‌ به‌ منابع‌  به‌ منظور مساعدت‌، در صورت‌ تقاضا، در زمينه‌هاي‌:  ـ اجراي‌ سيستم‌ انتشار اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ اين‌ كنوانسيون‌  ـ اداره‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌  ـ تكنولوژي‌هاي‌ مناسب‌ زيست‌ محيطي‌ مربوط‌ به‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، از قبيل‌ تكنولوژي‌هايي‌ كه‌ فضولات‌ كمي‌ توليد مي‌كنند يا هيچ‌.  ـ ارزيابي‌ امكانات‌ و محل‌هاي‌ دفع‌  ـ كنترل‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، و  ـ اقدامات‌ اضطراري‌  ح‌ـ حسب‌ تقاضاي‌ اعضاء تأمين‌ اطلاعات‌ درباره‌ مشاوران‌ و مؤسسات‌ مشاوره‌اي‌ كه‌ داراي‌ صلاحيت‌ فني‌ لازم‌ براي‌ ارايه‌ مساعدت‌ به‌ اعضاء براي‌ منظورهاي‌ ذيل‌ مي‌باشد بررسي‌ اخطار مربوط‌ به‌ انتقال‌ برون‌ مرزي‌، مقارنه‌ حمل‌ زباله‌هاي‌ مضر يا ساير انواع‌ زباله‌ با اعلام‌ اخطار مربوط‌ به‌ آن‌ و حصول‌ اطمينان‌ از اينكه‌ وسايل‌ و شيوه‌هاي‌ دفع‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ از لحاظ‌ زيست‌محيطي‌ بي‌خطر است‌. هزينه‌ انجام‌ اينگونه‌ بررسي‌ها برعهده‌ دبيرخانه‌ نخواهدبود.  خ‌ـ مساعدت‌ به‌ اعضاء در صورت‌ تقاضاي‌ آنها، در تعيين‌ موارد حمل‌ و نقل‌ غير قانوني‌ زباله‌ و در جريان‌ گذاردن‌ فوري‌ اعضاء ذيربط‌ از انتقالات‌ غيرقانوني‌ كه‌ در شرف‌ انجام‌ يافتن‌ است‌.  دـ همكاري‌ با اعضاء و سازمانهاي‌ ذيصلاح‌ مربوط‌ بين‌المللي‌ در تأمين‌ كارشناس‌ و تجهيزات‌ به‌ منظور مساعدت‌ فوري‌ به‌ كشورها در صورت‌ بروز شرايط‌ اضطراري‌، و  ذـ ايفاي‌ وظايف‌ ديگري‌ كه‌ ممكن‌ است‌ كنفرانس‌ اعضاء براي‌ منظورهاي‌ اين‌ كنوانسيون‌ در نظر بگيرند.  2ـ وظايف‌ دبيرخانه‌ تا پايان‌ نخستين‌ جلسه‌ كنفرانس‌ اعضاء، كه‌ طبق‌ ماده‌ 15 تشكيل‌ گردد، موقتاً توسط‌  UNEP  انجام‌ گيرد.  3ـ كنفرانس‌ اعضاء در نخستين‌ اجلاس‌ خود دبيرخانه‌ را از سازمان‌هاي‌ صالح‌ بين‌الدول‌ موجود كه‌ ابراز تمايل‌ به‌ ايفاي‌ وظايف‌ دبيرخانه‌ به‌ موجب‌ اين‌ كنوانسيون‌ نموده‌اند ،تعيين‌ خواهد كرد. كنفرانس‌ اعضاء در اين‌ اجلاس‌ همچنين‌ ايفاي‌ وظايف‌ محوله‌ به‌ ويژه‌ وظايف‌ تعيين‌ شده‌ طبق‌ بند 1 فوِ توسط‌ دبيرخانه‌ موقت‌ را مورد ارزيابي‌ قرار خواهد داد، و دوباره‌ ساختارهاي‌ مناسب‌ براي‌ انجام‌ آن‌ وظايف‌ تصميم‌ خواهد گرفت‌.  ماده‌ 17ـ  اصلاح‌ كنوانسيون‌  1ـ هر عضو كنوانسيون‌ مي‌تواند اصلاحيه‌هايي‌ براي‌ اين‌ كنوانسيون‌ پيشنهاد نمايد و هر عضو پروتكل‌ مي‌تواند پيشنهادهايي‌ جهت‌ اصلاح‌ آن‌ پروتكل‌ بدهد. در اين‌ اصلاحيه‌ها بايد ملاحظات‌ علمي‌ و فني‌ مربوطه‌ مورد توجه‌ قرار گيرد.  2ـ اصلاحيه‌هاي‌ اين‌ كنوانسيون‌ بايد در يكي‌ از جلسات‌ كنفرانس‌ اعضا تصويب‌ گردد. اصلاحيه‌هاي‌ هر پروتكل‌ بايد توسط‌ اعضاي‌ پروتكل‌ مربوط‌ در يكي‌ از جلسات‌ خود تصويب‌ شود. متن‌ هر اصلاحيه‌ پيشنهادي‌ كنوانسيون‌ يا هر پروتكل‌، هر گاه‌ به‌ نحو ديگري‌ در پروتكل‌ پيش‌بيني‌ نشده‌ باشد، بايد لااقل‌ شش‌ ماه‌ قبل‌ از جلسه‌اي‌ كه‌ قرار است‌ آن‌ را تصويب‌ نمايد توسط‌ دبيرخانه‌ به‌ اطلاع‌ اعضاء برسد. دبيرخانه‌ همچنين‌ بايد اصلاحيه‌هاي‌ پيشنهادي‌ را براي‌ آگاهي‌ امضاء كنندگان‌ اين‌ كنوانسيون‌ به‌ آنها ابلاغ‌ نمايد.  3ـ اعضاء كنوانسيون‌ بايد مساعي‌ ممكن‌ را براي‌ نيل‌ به‌ توافق‌ با اتفاِ آراء درباره‌ هر اصلاحيه‌ پيشنهادي‌ اين‌ كنوانسيون‌ به‌ عمل‌ آورند. در صورتي‌ كه‌ مساعي‌ براي‌ نيل‌ به‌ توافق‌ با اتفاِ آراء به‌ نتيجه‌ نرسد و توافق‌ حاصل‌ نگردد، به‌ عنوان‌ آخرين‌ راه‌ حل‌ اصلاحيه‌ توسط‌ سه‌ چهارم‌ رأي‌ اكثريت‌ اعضاء حاضر و صاحب‌ رأي‌ در جلسه‌ تصويب‌ خواهد شد و بدينوسيله‌ مرجع‌ امانت‌دار براي‌ تصويب‌، موافقت‌، تأييد يا پذيرش‌ رسمي‌ اعضاء براي‌ آنها ارسال‌ خواهد گرديد.  4ـ شيوه‌ عمل‌ مذكور در بند 3 فوِ در مورد اصلاحيه‌هاي‌ آن‌ پروتكل‌ انجام‌ خواهد شد، به‌ استثناء اينكه‌ دوسوم‌ آراء اكثريت‌ اعضاء آن‌ پروتكل‌ كه‌ در جلسه‌ حضور دارند و داراي‌ حق‌ رأي‌ هستند، براي‌ تصويب‌ آن‌ اصلاحيه‌ها كافي‌ است‌.  5ـ اسناد تصويب‌، موافقت‌ و تأييد و پذيرش‌ رسمي‌ اصلاحيه‌ها بايد نزد مرجع‌ امانت‌دار سپرده‌ شود. اصلاحيه‌هاي‌ مصوب‌ طبق‌ بندهاي‌ 3 و 4 فوِ براي‌ اعضاء كه‌ آنها را پذيرفته‌اند از نهمين‌ روز دريافت‌ اسناد تصويب‌، موافقت‌ و تأييد و پذيرش‌ رسمي‌ آنها وسيله‌ لااقل‌ سه‌ چهارم‌ اعضايي‌ كه‌ اصلاحيه‌ پروتكل‌ مربوطه‌ را پذيرفته‌اند، در صورتي‌ كه‌ به‌ نحو ديگري‌ در پروتكل‌ قيد نشده‌ باشد، لازم‌الاجرا خواهد بود. اصلاحيه‌ها در مورد هر عضو ديگر از نهمين‌ روز بعد از آنكه‌ آن‌ عضو اسناد تصويب‌، موافقت‌ و تأييد و پذيرش‌ رسمي‌ اصلاحيه‌ها را سپرده‌ است‌، لازم‌الاجراء خواهد بود.  6ـ به‌ منظور اين‌ ماده‌ «اعضاء حاضر و صاحب‌ رأي‌» يعني‌ اعضايي‌ كه‌ حضور دارند و رأي‌ مثبت‌ يا منفي‌ مي‌دهند.  ماده‌ 18ـ  انتخاب‌ و اصلاح‌ الحاقيه‌ها  1ـ الحاقيه‌هاي‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا الحاقيه‌هاي‌ هر پروتكل‌ جزء لاينفك‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا پروتكل‌ها خواهند بود، مگر آنكه‌ به‌ نحو ديگري‌ پيش‌بيني‌ شده‌ باشد، و اشاره‌ به‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا پروتكل‌هاي‌ آن‌ اشاره‌ به‌ الحاقيه‌هاي‌ آنها نيز خواهد بود. اين‌ الحاقيه‌ها منحصر به‌ امور علمي‌، فني‌ و اداري‌ خواهند بود.  2ـ هر گاه‌ در پروتكل‌ها پيش‌بيني‌هاي‌ ديگري‌ در خصوص‌ الحاقيه‌هاي‌ آنها نشده‌ باشد شيوه‌هاي‌ ذيل‌ در مورد پيشنهاد، تصويب‌ و لازم‌الاجراء شدن‌ الحاقيه‌هاي‌ اضافي‌ بر اين‌ كنوانسيون‌ يا پروتكل‌ها، اعمال‌ مي‌گردد.  الف‌ـ الحاقيه‌هاي‌ اين‌ كنوانسيون‌ و پروتكل‌هاي‌ آن‌ طبق‌ روش‌ مذكور در ماده‌ 17 بندهاي‌ 2، 3 و 4 پيشنهاد و تصويب‌ مي‌گردد.  ب‌ـ هر عضو كه‌ قادر نباشد الحاقيه‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا الحاقيه‌ پروتكلي‌ را كه‌ عضو آن‌ است‌ بپذيرد بايد ظرف‌ شش‌ ماه‌ از تاريخ‌ اعلام‌ تصويب‌ توسط‌ مرجع‌ امانت‌دار، اين‌ مرجع‌ را از موضوع‌ آگاه‌ سازد. مرجع‌ امانت‌دار بايد بلافاصله‌ همه‌ اعضاء را از اين‌ اعلام‌ مطلع‌ سازد. هر عضو مي‌تواند در هر زمان‌ اعلام‌ مخالفت‌ قبلي‌ خود را پس‌ بگيرد و در نتيجه‌ الحاقيه‌هاي‌ مورد بحث‌ براي‌ آن‌ عضو قابل‌ اجراء خواهند گرديد.  پ‌ـ پس‌ از انقضاي‌ شش‌ ماه‌ از تاريخ‌ ابلاغ‌ امر  از طرف‌ مرجع‌ امانت‌دار، الحاقيه‌ براي‌ كليه‌ آن‌ اعضاي‌ كنوانسيون‌ يا پروتكل‌ مربوط‌ كه‌ طبق‌ مقررات‌ بند فرعي‌ (ب‌) فوِ اطلاعيه‌ نداده‌اند، لازم‌الاجراء مي‌گردد.  3ـ پيشنهاد، تصويب‌ و به‌ اجراء در آمدن‌ الحاقيه‌هاي‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا هر پروتكل‌ آن‌ مشمول‌ همان‌ شيوه‌ عملي‌ مي‌شود كه‌ در مورد پيشنهاد، تصويب‌ و لازم‌الاجرا شدن‌ الحاقيه‌هاي‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا الحاقيه‌هاي‌ پروتكل‌ ملحوظ‌ مي‌گردد. در الحاقيه‌ها و اصلاحيه‌هاي‌ آنها بايد ملاحظات‌ مربوطه‌ علمي‌ و فني‌ نيز مورد توجه‌ قرار گيرد.  4ـ هر گاه‌ الحاقيه‌ اضافي‌ يا اصلاحيه‌ يك‌ الحاقيه‌ مستلزم‌ اصلاحيه‌اي‌ بر اين‌ كنوانسيون‌ يا پروتكل‌ها باشد، الحاقيه‌ اضافي‌ يا الحاقيه‌ اصلاح‌ شده‌ نبايد تا زماني‌ كه‌ اصلاحيه‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا اصلاحيه‌ پروتكل‌ها لازم‌الاجراء نشده‌اند، به‌ مرحلة‌ اجراء در آيند.  ماده‌ 19ـ  رسيدگي‌  هر عضوي‌ كه‌ تصور مي‌كند كه‌ عضوي‌ ديگر به‌ تعهدات‌ خود به‌ موجب‌ اين‌ كنوانسيون‌ عمل‌ نكرده‌ يا عمل‌ نمي‌كند، مي‌تواند موضوع‌ را به‌ اطلاع‌ دبيرخانه‌ برساند و در اين‌ صورت‌ بايد فوراً و همزمان‌ عضوي‌ را كه‌ اين‌ ادعا عليه‌ او شده‌ است‌، مستقيماً يا از طريق‌ دبيرخانه‌ از جريان‌ امر آگاه‌ سازد. كليه‌ اطلاعات‌ مربوطه‌ بايد وسيله‌ دبيرخانه‌ در اختيار اعضاء قرار گيرد.  ماده‌ 20ـ  حل‌ و فصل‌ اختلافات‌  1ـ در صورت‌ بروز اختلاف‌ بين‌ اعضاء در خصوص‌، تفسير، رعايت‌ و اجراء مقررات‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا پروتكل‌هاي‌ مربوطه‌، بايد اعضاء از طريق‌ مذاكره‌ يا هر طريق‌ مسالمت‌آميز ديگر به‌ انتخاب‌ خود اختلافات‌ را حل‌ و فصل‌ نمايند.  2ـ هر گاه‌ اعضاء ذيربط‌ نتوانند از طرِ مذكور در بند قبل‌ اختلاف‌ خود را تسويه‌ كنند، در صورت‌ توافق‌ طرف‌هاي‌ اختلاف‌، اختلاف‌ بايد در دادگاه‌ بين‌المللي‌ عدالت‌ يا نزد هيأت‌ داوري‌، كه‌ طبق‌ شرايط‌ مندرج‌ در الحاقيه‌ 6 راجع‌ به‌ داوري‌ پيش‌بيني‌ شده‌ است‌، مطرح‌ گردد. ولي‌ عدم‌ حصول‌ توافق‌ در مورد طرح‌ اختلاف‌ در دادگاه‌ بين‌المللي‌ عدالت‌ يا در هيأت‌ داوري‌، اصحاب‌ دعوي‌ را از مسئوليت‌ ادامه‌ يافتن‌ راه‌ حل‌ از طرِ مذكور در بند 1 آزاد نمي‌سازد.  3ـ هنگام‌ تصويب‌، پذيرش‌، موافقت‌ و تأييد رسمي‌ يا الحاِ به‌ اين‌ كنوانسيون‌ يا هر زمان‌ بعد از آن‌، يك‌ دولت‌ و يا سازمان‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ يا اقتصادي‌ مي‌تواند اعلام‌ نمايد كه‌ رسماً و بدون‌ توافق‌ خاصي‌ تعهد (الف‌) طرح‌ اختلاف‌ در دادگاه‌ بين‌المللي‌ عدالت‌ و يا (ب‌) رجوع‌ به‌ حكميت‌ طبق‌ شيوه‌ عمل‌ پيش‌بيني‌ شده‌ در الحاقيه‌ شماره‌ 6، را بالقوه‌ اجباري‌ شناخته‌ است‌. اين‌ اعلام‌ بايد كتباً به‌ اطلاع‌ دبيرخانه‌ برسد و دبيرخانه‌ هم‌ بايد آن‌ را به‌ اعضاء كنوانسيون‌ ابلاغ‌ كند.  ماده‌ 21ـ  امضاء  اين‌ كنوانسيون‌ براي‌ امضاء دولت‌ها، و ناميبيا، به‌ نمايندگي‌ شوراي‌ سازمان‌ ملل‌ براي‌ ناميبيا، و سازمان‌هاي‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ و يا اقتصادي‌، در شهر بال‌ در تاريخ‌ 22 مارس‌ 1989، و در وزارت‌ امورخارجه‌ سوئيس‌ فدرال‌ در برن‌ از تاريخ‌ 23 مارس‌ 1989 تا 30 ژوئن‌ 1989، و در دفتر مركزي‌ سازمان‌ ملل‌ در نيويورك‌ از 1 ژوئيه‌ 1989 تا 22 مارس‌ 1990، مفتوح‌ خواهد بود.  ماده‌ 22ـ  تصويب‌، پذيرش‌، تأييد و موافقت‌ رسمي‌  1ـ اين‌ كنوانسيون‌ مشمول‌ تصويب‌، پذيرش‌، تأييد و موافقت‌ دولتها و نيز ناميبيا، به‌ نمايندگي‌ شوراي‌ سازمان‌ ملل‌ براي‌ ناميبيا و مشمول‌ تأييد و موافقت‌ رسمي‌ سازمان‌هاي‌  يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ و يا اقتصادي‌ خواهد بود.  اسناد تصويب‌، پذيرش‌ تأييد يا موافقت‌ رسمي‌ بايد نزد مرجع‌ امانت‌دار سپرده‌ شود.  2ـ هر سازمان‌ مذكور در بند 1 فوِ بدون‌ اينكه‌ دولت‌هاي‌ عضو آن‌ طرف‌ اين‌ كنوانسيون‌ باشند، ملزم‌ به‌ تعهدات‌ تحت‌ اين‌ كنوانسيون‌ خواهد بود.  در مورد سازمانهايي‌ كه‌ يك‌ يا چند دولت‌ عضوش‌ طرف‌ كنوانسيون‌ است‌، سازمان‌ و دولت‌هاي‌ عضو آن‌ بايد در مورد مسئوليت‌هاي‌ مربوطه‌ خود براي‌ اجراي‌ تعهداتشان‌ به‌ موجب‌ اين‌ كنوانسيون‌ تصميم‌ بگيرند. در اينگونه‌ موارد سازمان‌ و دولت‌هاي‌ عضو حق‌ نخواهند داشت‌ مستقلاً حقوِ تحت‌ كنوانسيون‌ را اعمال‌ نمايند.  3ـ سازمان‌هاي‌ مذكور در بند 1 فوِ، در اسناد تأييد يا موافقت‌ رسمي‌ خود بايد حدود صلاحيت‌ خود را نسبت‌ به‌ امور تحت‌ حاكميت‌ كنوانسيون‌ اعلام‌ نمايند. اين‌ سازمانها بايد همچنين‌ مرجع‌ امانت‌دار را از تغييرات‌ اساسي‌ در حدود صلاحيت‌ خود آگاه‌ سازند و مرجع‌ مزبور نيز بايد اعضاء كنوانسيون‌ را از اين‌ امر مطلع‌ نمايد.  ماده‌ 23ـ  الحاِ  1ـ اين‌ كنوانسيون‌ پس‌ از انقضاي‌ مهلت‌ امضاء، براي‌ الحاِ دولت‌ها و ناميبيا به‌ نمايندگي‌ شوراي‌ سازمان‌ ملل‌ براي‌ ناميبيا و سازمانهاي‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ و يا اقتصادي‌ مفتوح‌ خواهد بود.  2ـ سازمانهاي‌ مذكور در بند 1 فوِ، بايستي‌ در اسناد الحاِ، حدود صلاحيت‌ خود را نسبت‌ به‌ انجام‌ امور مربوط‌ به‌ موضوعات‌ كنوانسيون‌ اعلام‌ نمايند. اين‌ سازمانها همچنين‌ بايد مرجع‌ امانت‌دار را از هر گونه‌ تغييرات‌ عمده‌ در حدود صلاحيت‌ خويش‌ آگاه‌ سازند.  3ـ مقررات‌ بند 2 ماده‌ 22، نسبت‌ به‌ سازمانهاي‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ و يا اقتصادي‌ كه‌ به‌ اين‌ كنوانسيون‌ ملحق‌ مي‌شوند، اعمال‌ خواهد گرديد.  ماده‌ 24ـ  حق‌ رأي‌  1ـ جز در مواردي‌ كه‌ در بند 2 ذيل‌ پيش‌بيني‌ شده‌ است‌، هر طرف‌ متعاهد اين‌ كنوانسيون‌ حق‌ يك‌ رأي‌ خواهد داشت‌.  2ـ سازمانهاي‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ و يا اقتصادي‌ در مورد امور مربوط‌ به‌ حوزة‌ صلاحيتشان‌ طبق‌ ماده‌ 22، بند 3 و ماده‌ 23، بند 2، حق‌ رأي‌ خود را با مقدار آراء مساوي‌ تعداد دولت‌هاي‌ عضو خود، كه‌ عضو كنوانسيون‌ يا پروتكل‌ مربوط‌ به‌ آن‌ هستند، اعمال‌ خواهند كرد.  در صورتي‌ كه‌ دولت‌هاي‌ عضو اين‌ سازمان‌ها از حق‌ خود استفاده‌ مي‌كنند، خود سازمان‌ها نبايد حق‌ رأي‌ خود را اعمال‌ نمايند، و بالعكس‌.  ماده‌ 25ـ  مجري‌ شدن‌  1ـ اين‌ كنوانسيون‌ در نودمين‌ روز پس‌ از تاريخ‌ ايداع‌ رسمي‌ اسناد، تصويب‌، پذيرش‌، تأييد و موافقت‌ رسمي‌ و الحاِ لازم‌الاجراء مي‌گردد.  2ـ در مورد هر دولت‌ يا سازمان‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ و يا اقتصادي‌ كه‌ اين‌ كنوانسيون‌ را رسماً تصويب‌ مي‌كند، مي‌پذيرد، با آن‌ موافقت‌ مي‌نمايد يا تأييد مي‌كند، يا بعد از تاريخ‌ ايداع‌ بيستمين‌ سند تصويب‌، پذيرش‌، موافقت‌ و تأييد و الحاِ رسمي‌ بدان‌ ملحق‌ مي‌گردد، در نودمين‌ روز بعد از تاريخ‌ سپردن‌ اسناد تصويب‌،پذيرش‌، موافقت‌، تأييد يا الحاِ رسمي‌ توسط‌ اينگونه‌ دولت‌ يا سازمان‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ و يا اقتصادي‌، اين‌ كنوانسيون‌ لازم‌الاجراء مي‌گردد.  3ـ براي‌ اهداف‌ بندهاي‌ 1 و 2 فوِ هيچ‌ سند سپرده‌ شده‌ توسط‌ سازمان‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ و يا اقتصادي‌ به‌ عنوان‌ اسناد اضافه‌ برآنچه‌ دولت‌هاي‌ عضو آن‌ سازمان‌ ايداع‌ كرده‌اند، محسوب‌ نخواهد شد.  ماده‌ 26ـ  تشريط‌ و بيانيه‌ ها  1ـ هيچگونه‌ تشريط‌ يا قيدي‌ نسبت‌ به‌ اين‌ كنوانسيون‌ نبايد اعمال‌ گردد.  2ـ بند 1 اين‌ ماده‌ مانع‌ از اين‌ نمي‌شود كه‌ يك‌ دولت‌ يا سازمانهاي‌ يك‌ پارچه‌سازي‌ سياسي‌ و يا اقتصادي‌، در هنگام‌ امضاء، تصويب‌، پذيرش‌، موافقت‌ و تأييد كنوانسيون‌ و الحاِ رسمي‌ به‌ آن‌، اظهارات‌ و بياناتي‌ براي‌ از جمله‌ هماهنگ‌ ساختن‌ قوانين‌ و مقررات‌ با مفاد اين‌ كنوانسيون‌ بنمايد، مشروط‌ بر اينكه‌، اينگونه‌ اظهارات‌ و بيانات‌ به‌ منظور حفظ‌ يا تغيير اثرات‌ حقوقي‌ مفاد كنوانسيون‌ در ارتباط‌ با آن‌ دولت‌ نبوده‌ باشد.  ماده‌ 27ـ  انصراف‌  1ـ در هر زمان‌ سه‌ سال‌ پس‌ از تاريخ‌ مجري‌ شدن‌ كنوانسيون‌ براي‌ هر عضو، آن‌ عضو مي‌تواند با تسليم‌ اطلاعيه‌ كتبي‌ به‌ مرجع‌ امانت‌دار از كنوانسيون‌ انصراف‌ حاصل‌ نمايد.  2ـ انصراف‌ پس‌ از يك‌ سال‌ از تاريخ‌ دريافت‌ اطلاعيه‌ توسط‌ مرجع‌ امانت‌دار، يا هر تاريخ‌ بعد كه‌ ممكن‌ است‌ در اطلاعيه‌ قيد شده‌ باشد، قابل‌ اجراء خواهد بود.  ماده‌ 28ـ  مرجع‌ امانت‌دار  دبيركل‌ سازمان‌ ملل‌ مرجع‌ امانت‌دار اين‌ كنوانسيون‌ و پروتكل‌هاي‌ مربوطه‌ آن‌ خواهد بود.  ماده‌ 29ـ  متون‌ معتبر  متون‌ عربي‌، چيني‌، انگليسي‌، فرانسه‌، روسي‌ و اسپانيايي‌ اين‌ كنوانسيون‌ داراي‌ اعتبار يكسان‌اند.